و التاريخ للمطهّر بن طاهر المقدسى المقيم كان ببست » [ 1 ] ، يعنى : « و هر كس به ياد كرد هند و اديان و سنّتها و رسوم ايشان پرداخته است چنان است كه گويى به ياد كرد شهرياران ايشان پرداخته است ، زيرا كه مردمان بر آيين شاهان خويش‌اند به ويژه هندوان . و ايشان در گراميداشت شاهان خويش ، تا پاى جان ، آماده‌اند و گروهى از ايشان به پرستش پادشاهان مىپردازند و من از آن ميان ، آنچه را كه از كتاب « البدوى و التاريخ » تأليف مطهر بن طاهر مقدسى - كه مقيم بست بوده است - نقل كرده‌ام در اينجا مىنويسم » و بعد به نقل عين عبارات مطهر بن طاهر در جلد چهارم صفحات 12 - 9 مىپردازد . و نيز صاحب بيان الاديان ، ابو المعالى رازى ، مىگويد : « و در تاريخ مقدسى آورده است كه در فارس آتشگاهى است كه آن را قديم‌تر دارند و در آنجا كتابى است كه زردشت بيرون آورده است . » [ 2 ] كه اين نيز مطلبى است كه مؤلف ما در فصل دوّم [ 3 ] از مشاهدات خويش در آتشكده‌اى در جور ( فيروزآباد فارس ) نقل كرده است . و نيز قاضى منهاج سراج جوزجانى كه در طبقات ناصرى ، به كرّات ، از اين كتاب نقل مىكند از آن به عنوان « تاريخ مقدسى » يا « كتاب به دو و تاريخ » ياد مىكند . [ 4 ] همچنين فخر الدين داود بناكتى ، از مورّخان ما وراء النهرى قرن هفتم و هشتم ، در كتاب روضة اولى الالباب ، كه به نام تاريخ بناكتى منتشر شده است چندين جا از اين كتاب نقل مىكند و همه جا به عنوان « مقدسى گويد » [ 5 ] و « مقدسى در تاريخ آورده است » [ 6 ] . نام و نشان مؤلف نام او را مطهر بن طاهر [ 7 ] و مطهر بن مطهر [ 8 ] ثبت كرده‌اند و كنيهء او بنا بر ضبط بعضى از نسخه‌هاى طبقات ناصرى [ 9 ] ، ابو نصر است ، پس بدين گونه ، تا سندى كه اين نكات را رد كند به دست

--> [ 1 ] از استاد محمد فضائلى كه منقولات كتاب البدء در نسخهء خطى غرر السير را در اختيار ما قرار دادند ، سپاسگزارى مىشود . و نيز مراجعه شود به يادداشت هوار در مقدمهء چاپ پاريس و يادداشتهاى قزوينى ، ج 10 ، ص 32 . [ 2 ] بيان الاديان ، ابو المعالى محمد بن الحسين العلوى ، به كوشش هاشم رضى ، ص 6 . [ 3 ] البدء ، ج 1 ، ص 63 - 62 . [ 4 ] طبقات ناصرى ، قاضى منهاج سراج جوزجانى ، به كوشش عبد الحىّ حبيبى . [ 5 ] تاريخ بناكتى ، به كوشش دكتر جعفر شعار ، ص 150 . [ 6 ] همان جا ، ص 52 و 166 . [ 7 ] تاريخ التراث العربى ، 1 ( 2 ) / 187 . [ 8 ] معجم المطبوعات ، 1 / 241 . [ 9 ] طبقات ناصرى ، ج 1 ، ص 12 .